یک URL کنونیکال به شما این امکان را میدهد که به موتورهای جستجو بگویید برخی از URLهای مشابه در واقع یکسان هستند. گاهی اوقات، ممکن است محصولاتی یا محتوایی داشته باشید که در چندین URL یا حتی چندین وبسایت موجود باشند. با استفاده از URLهای کنونیکال (تگهای لینک HTML با ویژگی rel=canonical)، میتوانید این موارد را در سایت خود داشته باشید بدون اینکه به رتبهبندی شما آسیب برسد. در اینجا، توضیح میدهیم که URL های کنونیکال چیستند، چه زمانی باید از آنها استفاده کرد و چگونه از بروز یا اصلاح چند اشتباه رایج جلوگیری کنید!
عنصر تگ کنونیکال چیست؟
عنصر rel=canonical، که معمولاً به آن “لینک کنونیکال” یا “تگ کنونیکال” گفته میشود، یک عنصر HTML است که به مدیران وبسایت کمک میکند تا از مشکلات محتوای تکراری جلوگیری کنند. این کار را با مشخص کردن URL کنونیکال، یعنی نسخهی اصلی و ارجح از یک صفحه وب، انجام میدهد. در اکثر مواقع، این همان URL منبع است. استفاده از URLهای کنونیکال بخش مهمی از بهبود سئوی سایت شماست.
ایدهی پشت آن ساده است: اگر چندین نسخه از یک محتوا داشته باشید، یکی را به عنوان “کنونیکال” انتخاب کرده و موتورهای جستجو را به آن هدایت میکنید. افزودن عنصر کانونیکال به یک URL به موتورهای جستجو میگوید که این همان نسخهای است که باید در نتایج نمایش دهند.
برای مثال، URL کنونیکال یک مقالهی سئوی وردپرس به این شکل است:
<link rel=”canonical” href=”https://example.com/wordpress-seo/” />
یک URL کنونیکال را میتوان با جستجوی عبارت “rel=canonical” در سورس کد یک صفحه وب مشاهده کرد، . این عنصری است که فقط موتورهای جستجو آن را میبینند و کاربران عادی تحت تأثیر آن قرار نمیگیرند.
The idea is simple: If you have several versions of the same content, you pick one “canonical” version and point the search engines at that one. Adding the canonical element to a URL tells search engines that’s the one they should show in their results.
ایده ی ساده ای است: اگر چندین نسخه از یک محتوای یکسان را دارید، یک نسخه “canonical” را انتخاب کنید و موتورهای جستجو را به آن هدایت کنید. افزودن عنصر canonical به یک URL به موتورهای جستجو میگوید که این نسخهای است که باید آن را در نتایج جستجو نمایش دهند.
منبع:Yaost Seo
مزایای SEO برای rel=canonical
تاریخچهی rel=canonical
عنصر لینک کانونیکال در فوریه ۲۰۰۹ توسط گوگل، بینگ و یاهو معرفی شد. همان طور متوجه شدیم URL کنونیکال یک راهحل فنی برای مدیریت محتوای تکراری است. محتوای تکراری میتواند یک مشکل بزرگ برای سئو باشد. وقتی موتورهای جستجو دو (یا چند) صفحهی بسیار مشابه پیدا میکنند، نمیدانند کدام یک را در نتایج جستجو نمایش دهند. در نتیجه، ممکن است همهی آن صفحات رتبهی پایینتری بگیرند.
برای مثال، ممکن است یک پست یا محصولی داشته باشید که در دو دستهبندی مختلف قرار گرفته و دو URL مجزا داشته باشد، مانند:
https://example.com/black-shoes/black-and-red-shoes/
https://example.com/red-shoes/black-and-red-shoes/
اگر این دو URL مربوط به یک محصول باشند، تنظیم یکی از آنها به عنوان URL کنونیکال به موتورهای جستجو میگوید که کدام یک را در نتایج جستجو نمایش دهند. همچنین میتوانید از کنونیکالها برای اشاره به نسخهی اصلی یک مقاله استفاده کنید. برای مثال، اگر یک پست مهمان برای وبسایتی دیگر نوشتهاید، اما میخواهید آن را در سایت خود نیز منتشر کنید، میتوانید با قرار دادن لینک کنونیکال به نسخهی اصلی، از ایجاد محتوای تکراری جلوگیری کنید.
فرآیند کنونیکالسازی
وقتی برای یک محصول چندین گزینهی URL وجود داشته باشد، کنونیکال سازی فرآیند انتخاب یکی از آنها به عنوان نسخهی اصلی است. در بیشتر موارد، انتخاب URL مناسب واضح خواهد بود. اما در برخی موارد، ممکن است مشخص نباشد که کدام URL بهتر است. در این صورت، جای نگرانی نیست؛ کافی است یکی را انتخاب کنید! عدم استفاده از URLهای کانونیکال همیشه بدتر از انتخاب یک URL “اشتباه” به عنوان کانونیکال است.

نحوه تنظیم URLهای کنونیکال
آیا یک صفحه باید یک URL کنونیکال که به خودش اشاره دارد داشته باشد؟
بله، یک صفحه باید دارای یک URL کنونیکال خودارجاع (self-referencing canonical) باشد. این یک روش استاندارد در سئو است که به موتورهای جستجو کمک میکند تا نسخهی اصلی یک صفحه را شناسایی کنند و از مشکلات مربوط به محتوای تکراری جلوگیری شود.
چرا یک صفحه باید URL کنونیکال خودش را داشته باشد؟
- جلوگیری از مشکلات محتوای تکراری
در برخی موارد، ممکن است یک صفحه از طریق چندین URL مختلف در دسترس باشد. به عنوان مثال، ممکن است به دلیل استفاده از پارامترهای ردیابی یا نسخههای HTTP و HTTPS، چندین نسخه از یک صفحه ایجاد شود. حتی اگر محتوای این صفحات ۱۰۰٪ یکسان باشد، موتورهای جستجو ممکن است آنها را بهعنوان صفحات جداگانه در نظر بگیرند. با استفاده از یک URL کنونیکال خودارجاع، موتورهای جستجو متوجه میشوند که همهی این URLها به یک صفحهی اصلی اشاره دارند و از تقسیم سیگنالهای رتبهبندی بین نسخههای مختلف جلوگیری میشود.
- مدیریت صحیح لینکها و جلوگیری از مشکلات ایندکس شدن
اگر صفحهای به خودش اشاره نکند و بهعنوان نسخهی کنونیکال مشخص نشود، ممکن است موتورهای جستجو تصمیم بگیرند که نسخهی دیگری را بهعنوان نسخهی اصلی انتخاب کنند. این موضوع میتواند به مشکلاتی در ایندکس شدن و نمایش صفحهی مورد نظر در نتایج جستجو منجر شود.
- سازگاری با تغییرات آینده
در بسیاری از وبسایتها، ساختار URLها ممکن است در آینده تغییر کند. اگر از ابتدا یک URL کنونیکال خودارجاع در هر صفحه تنظیم شده باشد، این تغییرات کمتر باعث مشکلات ایندکس شدن و افت رتبه میشوند. همچنین، این کار از مشکلاتی که ممکن است در آینده به دلیل تنظیمات مختلف در CMS یا تغییرات در لینکسازی داخلی رخ دهد، جلوگیری میکند.
- بهبود نحوهی پردازش توسط کنسول جستجوی گوگل
در Google Search Console، ممکن است گوگل تصمیم بگیرد که نسخهای از یک صفحه که شما نمیخواهید را بهعنوان نسخهی اصلی انتخاب کند. با مشخص کردن یک URL کنونیکال خودارجاع، کنترل بیشتری بر روی این فرآیند خواهید داشت و میتوانید به گوگل بگویید که کدام نسخه را باید در نتایج جستجو نمایش دهد.
- کاهش ریسک ایجاد URLهای متفاوت برای یک محتوا
برخی سیستمهای مدیریت محتوا (CMS) ممکن است بهطور خودکار چندین نسخهی مختلف از یک صفحه را ایجاد کنند. این موضوع در فروشگاههای اینترنتی و وبسایتهایی که از پارامترهای UTM، session ID یا فیلترهای مختلف در URL استفاده میکنند، رایج است. تنظیم یک URL کنونیکال که به خود صفحه اشاره داشته باشد، تضمین میکند که موتورهای جستجو فقط یک نسخهی اصلی را شناسایی کنند و از ایندکس شدن نسخههای دیگر جلوگیری شود.
نحوه تنظیم یک URL کنونیکال خودارجاع
-
انتخاب یکی از صفحات تکراری به عنوان مطلب اصلی
فرض کنید دو نسخه از یک صفحه دارید که هرکدام دقیقاً – 100% – محتوای یکسانی دارند. تنها تفاوت این است که این صفحات در بخشهای جداگانهای از سایت شما قرار دارند. به همین دلیل، رنگ پسزمینه و مورد فعال منو متفاوت است – اما این تمام تفاوتها است. هر دو نسخه از سایتهای دیگر لینک شدهاند، بنابراین محتوای آنها بهطور واضح ارزشمند است. پس کدام نسخه باید در نتایج جستجو به نمایش گذاشته شود؟
وضعیت توضیح دادهشده در بالا بهطور مکرر پیش میآید، بهویژه در بسیاری از سیستمهای تجارت الکترونیک. یک محصول میتواند چندین URL مختلف داشته باشد بسته به اینکه از چه طریقی به آن رسیدهاید. اما این دقیقاً همان چیزی است که rel=canonical برای آن اختراع شده است. در این صورت، شما از rel=canonical به این صورت استفاده میکنید:
انتخاب کنید که کدام صفحه تگ canonical را دریافت کند به عنوان مثال، فرض کنید شما این دو URL را دارید که هر دو محتوای یکسانی را نشان میدهند:
https://example.com/wordpress/seo-plugin/
https://example.com/wordpress/plugins/seo/
یکی از این دو صفحه را بهعنوان نسخه canonical انتخاب کنید. این باید نسخهای باشد که شما فکر میکنید مهمتر است. اگر برای شما اهمیتی ندارد، صفحهای را انتخاب کنید که لینکها یا بازدیدکنندگان بیشتری دارد. وقتی تمام این عوامل برابر بود، یک سکه پرتاب کنید. شما باید یکی را انتخاب کنید.
-
افزودن عنصر rel=canonical
افزودن عنصر rel=canonical مرحله بعدی افزودن یک لینک rel=canonical از صفحه غیر canonical به صفحه canonical است. انجام این کار بهصورت دستی به معنای افزودن rel=canonical بهعنوان یک تگ متا در هدر HTML صفحه غیر canonical است. پس اگر ما کوتاهترین URL را بهعنوان URL canonical انتخاب کردیم، URL دیگر به کوتاهترین URL در بخش <head> صفحه لینک میشود – به این صورت که:
<link rel=”canonical” href=”https://example.com/wordpress/seo-plugin/” />
به همین سادگی! کاری که این تگ انجام میدهد این است که دو صفحه را از دیدگاه موتور جستجو به یک صفحه تبدیل میکند. این یک “ریدایرکت نرم” است بدون اینکه کاربر واقعاً به جایی هدایت شود. لینکهای هر دو URL اکنون بهعنوان نسخه واحد و canonical از URL حساب میشوند. این کمک میکند که صفحه شما به پتانسیل کامل رتبهبندی خود دست یابد.
تنظیم کنونیکال در Yoast Seo
برای تنظیم یک URL کانونیکال که به خود صفحه اشاره داشته باشد، کافی است تگ زیر را در بخش <head> کد HTML صفحه قرار دهید:
<link rel=”canonical” href=”https://example.com/current-page/” />
بسیاری از افزونههای سئو مانند Yoast SEO بهطور خودکار این تگ را برای صفحات شما ایجاد میکنند. اما در صورتی که نیاز به تغییر یا تنظیم دستی داشته باشید، میتوانید در تنظیمات Yoast SEO این مقدار را ویرایش کنید. در وردپرس، این گزینه در تب پیشرفته (Advanced Tab) در متاباکس Yoast SEO یا در نوار کناری ویرایشگر گوتنبرگ قابل تنظیم است.
همچنین برای دستهبندیها، برچسبها و سایر انواع محتوای طبقهبندیشده (taxonomies)، میتوانید URL کنونیکال را از طریق همان تنظیمات در Yoast SEO تغییر دهید. اگر نیاز به تنظیمات پیشرفتهتر دارید، میتوانید از فیلتر wpseo_canonical برای تغییر خروجی Yoast SEO استفاده کنید. در صورتی که از یک CMS دیگر استفاده میکنید یا قصد دارید این تنظیمات را بهصورت دستی اعمال کنید، میتوانید با ویرایش قالب سایت و اضافه کردن این تگ به <head> صفحات، URL کنونیکال خودارجاع را تنظیم کنید.
چه زمانی باید از URL کنونیکال استفاده کرد؟
301 ریدایرکت یا کنونیکال؟
اگر بین استفاده از یک ریدایرکت 301 و تنظیم URL کنونیکال مردد هستید، بهترین انتخاب چیست؟ پاسخ ساده است: همیشه در صورت امکان از 301 ریدایرکت استفاده کنید، مگر اینکه انجام این کار مشکلات فنی ایجاد کند. در صورتی که ریدایرکت کردن باعث تجربهی کاربری نامناسب شود یا به هر دلیلی امکانپذیر نباشد، تنظیم یک URL کنونیکال راهحل جایگزین مناسبی است.
آیا یک صفحه باید دارای URL کنونیکال که به خودش اشاره دارد باشد؟
ما به شدت توصیه میکنیم که هر صفحه دارای یک عنصر لینک کنونیکال باشد، و گوگل نیز تأیید کرده است که این روش بهترین گزینه است. دلیل این توصیه این است که اکثر سیستمهای مدیریت محتوا (CMS) بهصورت خودکار پارامترهایی را به URLها اضافه میکنند، بدون اینکه محتوای صفحه تغییر کند. به عنوان مثال، تمامی URLهای زیر دارای محتوای یکسانی هستند:
https://example.com/wordpress/seo-plugin/
https://example.com/wordpress/seo-plugin/?isnt=it-awesome
https://example.com/wordpress/seo-plugin/?cmpgn=twitter
https://example.com/wordpress/seo-plugin/?cmpgn=facebook
مشکل اینجاست که اگر یک URL کنونیکال خودارجاع در صفحه وجود نداشته باشد، ممکن است این نسخههای متفاوت به عنوان محتوای تکراری تلقی شوند. حتی اگر خود شما این کار را نکنید، ممکن است افراد دیگر با ایجاد لینکهایی به نسخههای مختلف، این مشکل را برای شما ایجاد کنند. بنابراین، افزودن یک کنونیکال خودارجاع یک اقدام دفاعی هوشمندانه در سئو است.

URLهای کنونیکال بین دامنهای (Cross-domain Canonical URLs)
گاهی اوقات ممکن است یک محتوا در چندین دامنهی مختلف قرار بگیرد. برخی سایتها یا وبلاگها، مقالات سایر وبسایتها را با اجازهی صریح منتشر میکنند، زیرا احساس میکنند که این محتوا برای کاربرانشان مفید است.
این کار دو مزیت دارد:
- تمام لینکهایی که به نسخههای منتشرشده اشاره دارند، اعتبار را به نسخهی کنونیکال منتقل میکنند.
- سایت منتشرکننده، همچنان محتوای مفید را برای کاربرانش ارائه میدهد، اما نویسندهی اصلی محتوا از نظر سئو سود میبرد.
مشکلات رایج در پیادهسازی URL کنونیکال
نمونههای زیادی از پیادهسازی نادرست rel=canonical وجود دارند که منجر به مشکلات بزرگ در سئو شدهاند. در اینجا برخی از اشتباهات رایج را بررسی میکنیم:
کنونیکال کردن صفحهی دوم یک آرشیو به صفحهی اول
در صفحات بایگانی (مانند دستهبندیها و برچسبها)، هر صفحه باید به خودش اشاره کند. اگر rel=canonical روی صفحهی ۲ یا ۳ بایگانی به صفحهی ۱ اشاره کند، موتورهای جستجو از ایندکس کردن لینکهای داخل آن صفحات جلوگیری خواهند کرد.
عدم مشخص کردن نسخهی دقیق URL (با پروتکل مشخص)
برخی سایتها از لینکهای نسبی یا بدون پروتکل (مثلاً //example.com/page) برای کنونیکال استفاده میکنند.
همیشه URL کنونیکال را بهصورت کامل و با پروتکل (http یا https) مشخص کنید.
استفاده از URLهای پویا برای تعیین کنونیکال
برخی سایتها، هنگام تولید کد HTML، بر اساس درخواستهای ورودی (request URL) کنونیکال را تنظیم میکنند.
این کار ممکن است باعث شود نسخههای مختلف یک محتوا روی example.com و www.example.com هر کدام به خودشان اشاره کنند.
راهحل: همیشه URL کنونیکال را بهصورت استاتیک و ثابت تعیین کنید، نه بر اساس درخواست ورودی.
وجود چندین rel=canonical در یک صفحه
برخی افزونهها یا توسعهدهندگان بهاشتباه چندین تگ rel=canonical در یک صفحه قرار میدهند. وجود بیش از یک تگ کنونیکال باعث سردرگمی موتورهای جستجو شده و ممکن است هیچکدام از آنها را در نظر نگیرند.
با رعایت نکات بالا، میتوانید از URLهای کنونیکال برای مدیریت صحیح سئو و جلوگیری از مشکلات محتوای تکراری استفاده کنید.
rel=canonical و شبکههای اجتماعی
Facebook و Twitter از rel=canonical پیروی میکنند و این میتواند گاهی باعث اتفاقات عجیب شود. مثلا اگر شما یک URL را در فیسبوک به اشتراک بگذارید و آن صفحه دارای rel=canonical باشد که به صفحهی دیگری اشاره دارد، فیسبوک اطلاعات مربوط به URL کنونیکال را نمایش خواهد داد، نه صفحهی به اشتراک گذاشتهشده. اگر دکمهی “لایک” را روی صفحهای که دارای rel=canonical به یک صفحهی دیگر است قرار دهید، تعداد لایکهای نمایش دادهشده مربوط به URL کنونیکال خواهد بود، نه صفحهی فعلی. ایکس(توییتر) هم دقیقاً به همین شکل عمل میکند.
بنابراین، هنگام اشتراکگذاری لینکها در شبکههای اجتماعی یا استفاده از این دکمهها، باید حواستان به این موضوع باشد.
استفادههای پیشرفته از rel=canonical
هدر HTTP لینک کنونیکال
گوگل همچنین از rel=canonical در هدر HTTP پشتیبانی میکند. این هدر به این شکل است:
Link: <https://www.example.com/white-paper.pdf>; rel=”canonical”
استفاده از این عنصر در هدر HTTP مخصوصاً برای فایلهایی مانند PDF بسیار مفید است، زیرا شما نمیتوانید متا تگ rel=canonical را مستقیماً در محتوای یک فایل PDF قرار دهید. پس اگر نیاز به کنونیکالسازی فایلهای غیر HTML مانند PDF، تصاویر، و سایر اسناد دارید، این روش یک گزینهی عالی است.
استفاده از rel=canonical در صفحات غیرمشابه
در حالی که ما این کار را توصیه نمیکنیم، اما میتوان از rel=canonical بهشدت تهاجمی استفاده کرد. گوگل rel=canonical را تقریباً بهشکل افراطی میپذیرد، تا حدی که شما میتوانید یک محتوای کاملاً متفاوت را بهعنوان کنونیکال به یک صفحهی دیگر متصل کنید. اما اگر گوگل متوجه شود که شما از rel=canonical برای محتوای غیرمرتبط استفاده میکنید، ممکن است دیگر به URLهای کنونیکال سایت شما اعتماد نکند. این مسئله میتواند یک مشکل بزرگ در سئو ایجاد کند.
بنابراین، بهتر است فقط در مواقعی از rel=canonical استفاده کنید که محتوا واقعاً مشابه باشد.
استفاده از rel=canonical همراه با hreflang
هر زبان باید به خودش بهعنوان کنونیکال اشاره کند. اگر اشتباه تنظیم شود، میتواند کل پیادهسازی hreflang را از کار بیندازد. پس قبل از استفاده از hreflang، مطمئن شوید که درک درستی از نحوهی عملکرد rel=canonical دارید، تا از مشکلات جدی جلوگیری کنید.
نتیجهگیری: rel=canonical یک ابزار قدرتمند است
rel=canonical یکی از ابزارهای مهم در سئو است. مخصوصاً برای سایتهای بزرگ، استفادهی درست از کنونیکالسازی میتواند تأثیر زیادی روی عملکرد سئو داشته باشد. اما مانند هر ابزار قدرتمند دیگری، باید آن را با دقت استفاده کنید، چون بهراحتی ممکن است به ضرر شما تمام شود.
امیدواریم این راهنما به شما کمک کرده باشد تا rel=canonical را بهتر بشناسید و بدانید که چه زمانی و چگونه از آن استفاده کنید.